Ibibazo bikomeje kuvugwa ku ndege ya Perezida w’u Burundi yo mu bwoko bwa Gulfstream G-IV ifite nimero 9U-BKB byafashe indi ntera nyuma y’uko hamenyekanye amakuru avuga ko inyandiko z’ingenzi ziyemerera kuguruka zafashwe n’uwahoze ari ambasaderi w’u Burundi muri Afurika y’Iburengerazuba, Cherif Aidara Bocoum, bivugwa ko yanze kuzisubiza atabanje kwishyurwa amafaranga asaba leta y’u Burundi.
Iyo ndege yoherejwe muri Espagne mu mwaka wa 2017 kugira ngo ikorerwe igenzura rya tekiniki risanzwe rikorerwa indege z’abakuru b’ibihugu n’izindi ndege zikora ingendo zidasanzwe. Icyo gihe, ubutegetsi bwa Perezida Pierre Nkurunziza bwari bwahaye Cherif Aidara inshingano zo gukurikirana ibikorwa byose bijyanye n’iyo ndege no kuyiherekeza mu rugendo rwayo rwo kujya gukorerwa isuzumwa.
Amakuru akubiye mu nyandiko za email zijyanye n’igurwa ry’iyo ndege mu mwaka wa 2014 agaragaza ko Cherif Aidara yari umwe mu bantu ba hafi bakurikiranye icyo gikorwa kuva cyatangira. Bumwe muri ubwo butumwa bwoherejwe kuri Jenerali Alain Guillaume Bunyoni wari umwe mu bayobozi bakomeye cyane mu biro bya Perezida Pierre Nkurunziza icyo gihe.
Bivugwa ko indege ikimara kugera ku kibuga cya Cuatro Vientos giherereye i Madrid muri Espagne, Cherif Aidara yahise afata inyandiko zose z’ingenzi ziyireba atabanje kubimenyesha abayobozi bakuru ba leta y’u Burundi.
Kuva icyo gihe kugeza ubu, iyo ndege yakomeje kuguma muri Espagne idakora ingendo kubera ikibazo cyo kubura inyandiko ziyemerera kuguruka cyangwa kwimurwa ikava aho yari yarahagaritswe.
Amakuru aturuka hafi y’iki kibazo avuga ko uwo wahoze ari umudipolomate asaba amafaranga menshi avuga ko yakoreye leta y’u Burundi mu bikorwa bitandukanye harimo n’inshingano zidasanzwe yakoreraga Perezida Pierre Nkurunziza.
Cherif Aidara Bocoum yari umuntu wari uzwi cyane mu ruziga rwa hafi rwa Perezida Nkurunziza. Uretse kuba yari ambasaderi muri Côte d’Ivoire ndetse no mu karere ka Afurika y’Iburengerazuba, bivugwa ko yakoraga n’indi mirimo yihariye y’ubutegetsi butari busanzwe butangazwa ku mugaragaro.
Iki kibazo cyongeye kuvugwa cyane nyuma y’amagambo yatangajwe na Perezida w’u Burundi, Évariste Ndayishimiye, mu kwezi kwa Mata gushize, aho yemeye ko ubutegetsi bwe bukomeje guhura n’ingorane zo kubona umuntu ufite inyandiko z’iyo ndege.
Yagize ati: “Iyo ndege igomba kuva i Madrid ikajya mu Bwongereza. Ntishobora kuva i Madrid idafite inyandiko. Kandi ntituri kubasha kubona umuntu uzifite.”
Aya magambo ya Perezida Ndayishimiye yakuruye impaka zikomeye mu Burundi no hanze yabwo, cyane cyane kubera ko igihe yari amaze kugera ku butegetsi, Cherif Aidara Bocoum yari agifite inshingano zo guhagararira u Burundi muri Afurika y’Iburengerazuba.
Mu mwaka wa 2022 ni bwo yaje gukurwa kuri uwo mwanya, ibintu bamwe mu basesenguzi bafata nk’itangiriro ry’ukutumvikana hagati ye n’ubutegetsi bushya bwa Perezida Ndayishimiye.
Hari amakuru avuga ko ubutegetsi buriho bushobora kuba butakimufitiye icyizere, ndetse bamwe bavuga ko afatwa nk’umuntu ushobora kuba yarinjiye mu bikorwa bidahuye n’inyungu za leta y’u Burundi.
Cherif Aidara Bocoum kandi azwi nk’umugabo wa Léontine Nzeyimana, usanzwe ari ambasaderi w’u Burundi muri Tanzania, ibintu bituma izina rye rikomeza kuvugwa cyane muri dipolomasi y’u Burundi no mu nzego za leta.
Kuri ubu, leta y’u Burundi isa n’iri imbere y’amahitamo abiri akomeye. Hari kwishyura amafaranga asabwa kugira ngo ibashe kongera kubona inyandiko z’iyo ndege no kuyisubiza mu bikorwa, cyangwa se gukomeza kuyireka iparitse i Madrid, ibintu bikomeje gutwara amafaranga menshi ajyanye no kuyicunga no kuyitaho buri mwaka.
Abasesenguzi bavuga ko gukomeza guhagarara kw’iki kibazo bishobora gukomeza gushyira igitutu ku butegetsi bwa Perezida Évariste Ndayishimiye, cyane cyane mu gihe igihugu gikomeje gushaka uburyo bwo kugabanya amafaranga akoreshwa n’inzego za leta no kunoza imiyoborere y’umutungo wa rubanda.
Tubibutse ko mushobora gukomeza kudukurikirana ku mbuga nkoranyambaga.
Kanda hano udukurikirane kuri Facebook, Hano udukurikirane kuri WhatsApp
